Hoe je een aansprekend verhaal op het spoor komt (deel 6)

Hoe kom je een aansprekend verhaal op het spoor dat te gebruiken is voor een artikel, een boek, een toespraak of een presentatie? Allereerst door goed te luisteren.

Deel 6 in de serie Vertel je verhaal

Overal om je heen worden immers verhalen verteld, dus het gaat erom ze te herkennen. Let daarvoor op signaalwoorden: Ik hoorde laatst…. Een kennis van mij…. Een tijdje geleden… en de klassieker Er was eens... Spits je oren en vang ze op.

Waar je ook op kunt letten zijn de vaste kenmerken van een verhaal. Allereerst verschijnt de hoofdpersoon op het toneel, die de held is van het verhaal (bijvoorbeeld Hansje Brinker) of juist de anti-held. Ook zijn er tegenstanders, in de vorm van personen of omstandigheden (de hoge vloed in het verhaal van Hansje Brinker). Er is emotie in het spel (de angst voor overstroming) en een wending of een moment van inzicht (een kindervingertje kan een ramp voorkomen).

Als je al deze zogeheten 'narratieve elementen' herkent, weet je zeker dat je een compleet verhaal te pakken hebt. Meer informatie hierover vind je in het Handboek Storytelling van Annet Scheringa en Suzanne Tesselaar van het Storytelling Center en in dit eerdere artikel over verhalen vangen.

Wil je het verhaal gebruiken voor een groter publiek - in een artikel, een boek of een toespraak - dan moet het verhaal nog iets extra's hebben, namelijk een universeel gegeven met algemene zeggingskracht. Zo moet een familiegeschiedenis staan voor iets algemeners, bijvoorbeeld de geschiedenis van de armoede (Het Pauperparadijs van Suzanna Jansen. Met andere woorden: het verhaal moet iets bevatten waardoor het een ‘noodzakelijk’ verhaal wordt.

En dan zijn er natuurlijk nog de bestaande verhalen. Er zijn immers al veel verhalen opgeschreven en bewaard. Op internet zijn allerlei verzamelsites, met bijvoorbeeld anekdotes van beroemde personen. Die staan klaar om opgeraapt en doorverteld te worden.

Vertel je verhaal
Dit is het zesde deel uit een serie over het schrijven van levens(echte) verhalen. De andere delen van deze serie vind je hier:

• Veertien tips voor een goed persoonlijk vraaggesprek
• Hoe je een tegenstander opvoert in een waargebeurd verhaal
• Zo ontlok je de mooiste uitspraken
• Vind de rode draad in het verhaal
  
• Houd je aan de feiten, verzin niets