Schrijvers hebben de neiging om hun tekst te versieren met krullen en slingers. Terwijl de tekst van een waargebeurd verhaal meer tot de verbeelding spreekt als die zo eenvoudig mogelijk is.
Vind je het lastig om te beginnen met schrijven? Denk je dat het te moeilijk is voor jou? Wellicht heb je ooit het idee gekregen dat schrijven iets verhevens is. De verleiding om aan mooischrijverij te doen, ligt dan op de loer. Dat leidt tot omslachtige zinnen. Veel herhaling. Barokke woorden en zinsnedes.
Voor wie écht een sprekende tekst wil schrijven, heb ik goed nieuws. Hou het zo eenvoudig mogelijk en gooi alle dikdoenerij overboord. Teksten worden er helderder en sterker van. Hieronder lees je tien tips om eenvoudiger en dus gemakkelijker en toegankelijker te schrijven.
1. Schrijf alsof je praat
Houd een vriend of buurman in gedachten en schrijf alsof je tegen hem praat. Het helpt je om concreet te blijven en niet te verzanden in omslachtig taalgebruik. Klinkt het toch als schrijftaal? Dat is een aanwijzing om je tekst te herschrijven.
2. Hou het simpel
Kies gemakkelijke, korte en begrijpelijke woorden. Laat dure, ingewikkelde en potsierlijke woorden achterwege.
3. Bondig is beter
Korte alinea’s zijn gemakkelijker om te lezen. Je hersenen nemen informatie gemakkelijker op als het in kleinere stukken gepresenteerd wordt. Iedere alinea bevat één hoofdzin; de rest is de uitwerking daarvan. Maak ook je zinnen niet te lang. Hoe korter, hoe gemakkelijker te begrijpen en te lezen.
4. Schrijf actief
Mijd zoveel mogelijk de lijdende vorm. Dus niet: 'het boek wordt geschreven door hem' maar 'hij schreef het boek'.
5. Haal overbodige woordjes weg
Woorden als zeer, weinig, soms, meestal en tamelijk voegen geen betekenis toe. Ze kunnen net zo goed weg. Andere voorbeelden van lege woorden zijn: huidige, momenteel en in feite. Op vulling zit een lezer niet te wachten.
6. Val niet in herhaling
Schrijvers willen hun boodschap vaak in diverse varianten kwijt om het zo te benadrukken. Ze zeggen hetzelfde op verschillende manieren. En nog een keer om extra duidelijk te maken wat hun punt is. (Je lezers zijn ondertussen in slaap gevallen).
7. ‘Hij zei’ is genoeg
Gebruik alleen de formulering zei hij bij het uitschrijven van een dialoog of laat het helemaal weg. Woorden als zuchtte, stelt, voegt toe of varianten daarop klinken gekunsteld. Bovendien leiden ze de aandacht af van de uitspraken van de hoofdpersonen. Geef je hoofdpersonen spannende citaten en blijf zelf als schrijver op de achtergrond.
8. Laat de feiten spreken
Presenteer de tekst zo ‘sec’ mogelijk en laat de feiten voor zichzelf spreken. Dat geldt bij uitstek voor emotionele passages. Een zin als ‘zij vecht tegen haar tranen’ maakt het artikel kapot. Beschrijf liever wat je bij haar ziet en laat de lezer zelf conclusies trekken.
9. Vermijd het zinloze detail
Gebruik alleen strikt relevante informatie. Haal zinloze details weg, ook al zijn ze nog zo mooi. Die zorgt voor onnodige afleiding, want de lezer zoekt overal iets achter. De schrijver W.F. Hermans vond dat in een roman alleen een mus van het dak mag vallen als dit voorval ingrijpende gevolgen heeft. In een waargebeurd verhaal geldt hetzelfde.
10. Schrap
Schrap. En schrap weer. Laat alleen die woorden staan die echt iets toevoegen aan het verhaal. Het schrappen gaat het gemakkelijkst als je de tekst na het schrijven eerst een paar dagen weglegt. Het is dan gemakkelijker om kritisch te zijn en overbodige stukken weg te halen. Ook helpt het om je tekst hardop voor te lezen. Struikel je over bepaalde woorden of zinsneden? Herschrijf die dan.
Verder lezen:
0 reacties:
Een reactie plaatsen