Behalve van schrijven houd ik ook van schilderen. Bij het maken van een nieuw schilderwerk maak ik op gevoel een grove opzet en bekijk daarna hoe ik verder ga. Waar heeft het werk meer kleur nodig? Welke accenten wil ik plaatsen? Welke elementen vragen om verdieping of juist om een accent? Welke lijnen kan ik trekken?
Mijn werkwijze bij een levensverhaal of een ander persoonlijk verhaal lijkt daar sterk op. Welke scene is zo belangrijk, dat hij het verdient om een prominente plek te krijgen? Welke verbanden doemen op tussen de verschillende elementen? Wat verdient minder aandacht, maar is wel interessant als diepere laag in het verhaal?
Als schrijver van persoonlijke verhalen ben je een soort puzzelaar, die losse stukjes aan elkaar legt, met elkaar verbindt en op een hoger plan trekt. Al typend doe je wat een schilder ook doet: lijnen trekken, zodat het achterliggende thema duidelijk wordt.
Vaak is er in iemands jeugdjaren al een verhaal dat iets duidelijk maakt over de wijze waarop deze persoon in het leven staat. Zo schreef ik laatst een verhaal over een man die in zijn jeugdjaren niet gezien werd door zijn vader. De rest van zijn leven was hij bezig om alsnog bij hem in beeld te komen. Helaas overleed zijn vader tamelijk jong, maar de hoofdpersoon van mijn boek deed er alles aan om alsnog in zijn voetsporen te treden. Alles wat hij ondernomen had, stond in het teken van deze levensopdracht.
Ook komt bij het schrijven vaak een symbool naar voren, dat alles zegt over de manier waarop iemand zijn leven leidt. Zoals een hoofdpersoon die als jongen genoot van het glas-in-lood in het huis waar hij zijn kinderjaren doorbracht. Nu gaat hij met zijn kleindochter naar het mooiste schouwspel dat in Den Haag te zien is: het glas-in-loodkunstwerk in de trappengalerij van warenhuis De Bijenkorf. Het glas staat symbool voor het kind dat hij ooit was en voor de dromerige man die hij nog steeds is.
Zo krijg je de rode draad boven water:
1. Stel specifieke vragen
Vraag naar het mooiste, grootste of meest ingrijpende wat iemand in zijn leven heeft meegemaakt. Daaruit maak je op wat iemand echt geraakt heeft. Niet iedere vraag werkt bij iedereen, dus het is zoeken naar de juiste sleutel om de verhalenschatkist van jouw hoofdpersoon te openen.
Een vraag die onverwacht mooie antwoorden kan opleveren is deze: als je een dier was, wat voor een dier zou je dan zijn?
2. Vraag door
Als je merkt welke thema's belangrijk zijn voor de verteller, ga je daar dieper op in. Je probeert te ontdekken wat daar achter schuilt. Zoem vooral in op passies en drijfveren. Waardoor is de hoofdpersoon zo gemotiveerd? Waar loopt hij of zij echt warm voor? Maar ook: wat is zijn of haar grootste angst?
3.Wie zijn de held en de tegenstander?
Essentieel voor het schrijven van je verhaal is het bepalen van de held en zijn tegenstander. In de meeste gevallen is de held je hoofdpersoon of de verteller: de persoon die centraal staat, iets beleeft en/of een ontwikkeling doormaakt. Ga na wat je hoofdpersoon wil bereiken. Zijn broer of zus overtreffen? Zijn milieu ontvluchten? Een ideaal realiseren? Beroemd worden of veel geld verdienen?
De tegenstander kan de tegenstrever van je hoofdpersoon zijn. Een dominante vader die alle plannen van zijn zoon dwarsboomt, bijvoorbeeld. Het kan ook een 'omstandigheid' zijn, die de hoofdpersoon belemmert bij het bereiken van zijn wensen of idealen. Denk aan allerlei soorten tegenslag, problemen met zijn familie, een ziekte of weerstand in een organisatie.
4. Let op keerpunten
Veel mensen zetten in hun leven een beslissende stap of beleven een belangrijk omslagmoment. Speur actief naar dit soort keuzemomenten of breekpunten. Ze plaatsen de verschillende gebeurtenissen in iemands leven in een groter verband.
5. Hoe overwint je hoofdpersoon zijn problemen?
Hoe overwint de held in jouw verhaal zijn problemen? Hoe gaat hij om met de weerstand? Of tot welke inzichten komt hij of zij? De antwoorden op deze vragen vormen de rode draad in het verhaal, die de ontwikkeling van de hoofdpersoon weergeeft.
Als je deze elementen uit het verhaal kunt benoemen en met elkaar in verband brengt, heb je de verhaallijn te pakken. Veel succes daarmee!
"The king died, and then the queen died, is a story.The king died, and then the queen died of grief, is a plot."Lees hier verder over de mogelijkheden om je levensverhaal op te laten schrijven
E.M. Forster
Toverballen voor het brein
Verhalen maken je nieuwsgierig en sporen aan om door te lezen. Het e-book Toverballen voor het brein doet uit de doeken hoe je deze verhaalkracht en andere technieken op het gebied van storytelling kunt toepassen in informatieve teksten, zoals journalistieke artikelen, websites, brochures en andere teksten. Laagje voor laagje ontsluiert het boek de geheimen van verhalen en vertelt wat je er in teksten mee kunt doen. Lees hier meer informatie over Toverballen voor het brein.
Mis mijn volgende artikel niet!
Sigrid van Iersel is als schrijver en journalist gespecialiseerd in creatief denken en storytelling. Zij helpt bij het verzinnen van meer en betere ideeën en laat in verhalen voelen waarom ze belangrijk zijn. Gemakkelijk op de hoogte blijven van mijn artikelen? Vul dan hier je e-mailadres in en ontvang automatisch een mail bij de publicatie van ieder nieuw artikel.
0 reacties:
Een reactie plaatsen