Idee uit Amerika: Nationale Luisterdag

Amerikanen vierden afgelopen vrijdag voor de derde keer de National Day of Listening, de nationale luisterdag. Mensen stelden vragen aan een dierbare persoon over hun leven om deze verhalen voor de toekomst te bewaren. Een idee voor ons?

In de Verenigde Staten vierde de bevolking vorige week donderdag Thanksgiving. Dit feest is voor de Amerikanen veel belangrijker dan Kerstmis en is een echt familiefeest. Veel mensen reizen naar hun geboortehuis om deze dag met hun familieleden – veelal etend - door te brengen. De dag na Thanksgiving staat bekend als Black Friday, waarbij Amerikanen massaal gaan shoppen. De winkels starten op deze dag met de uitverkoop en schrijven weer zwarte cijfers.

StoryCorps bedacht in 2008 een alternatief om een niet-commerciële invulling te geven aan Black Friday: de National Day of Listening. Op deze vrije dag vraagt StoryCorps alle Amerikanen om dierbare persoon vijf tot tien vragen voor te leggen en dit vraaggesprek op te nemen met een opnameapparaatje, computer of een mobiele telefoon. Deelnemers kunnen deze verhalen delen op de website van Nationaldayoflistening. Zo hoopt men één van de grootste nationale projecten op het gebied van oral history te realiseren.

Je kunt je familieleden allerlei soorten vragen stellen, zoals de vraag waar ze het meest trots op zijn, wat de gelukkigste momenten van hun leven zijn en wat hun favoriete jeugdboek was. Natuurlijk geeft StoryCorps op de nationale luisterdag ook tips om goed te luisteren. Een aantal daarvan geef ik hier weer:

1. Luister nauwkeurig. Kijk je gesprekspartner in de ogen en blijf betrokken.
   
2. Houd de goede onderwerpen vast en vraag hierop door. Je hebt een goed onderwerp te pakken als het jou en je gesprekspartner beroert.
3. Vraag wat iemand voelde bij een gebeurtenis. Dat levert vaak interessante antwoorden op, dus wees niet bang om dit soort vragen te stellen.
4. Respecteer je interviewkandidaat. Als er een onderwerp is waar je gesprekspartner niet over wil praten, respecteer zijn of haar wens en stap over op iets anders.
5. Maak er geen verhoor van, maar voer een gesprek. Dat betekent dat je de natuurlijke loop van het gesprek volgt en niet te strak vasthoudt aan je lijstje met vragen. Vragen die je te binnen schieten tijdens het gesprek schrijf je even op, zodat je er later op terug kunt komen.
6. Wees nieuwsgierig en eerlijk. Open je hart en laat je verrassen.

In Nederland hebben we ons eigen belangrijkste familiefeest nog voor de boeg, namelijk het kerstfeest. Een mooie gelegenheid om dan onze eigen nationale luisterdag te houden. Met kerst of in de vrije dagen daarna.

Wat vind jij van dit idee?


Over mooie vragen schreef ik eerder de volgende blogs:

• Vijftien mooie vragen aan je ouders
• Tien bijzondere vragen om iemand echt te leren kennen